Dereń jadalny (Cornus mas L.)
Duży krzew do 6m wysokości lub małe drzewo. W Polsce był uprawiany już kilkaset lat temu.
Wystarczająco zimotrwały, może być uprawiany na terenie całej Polski. W ogrodzie ma charakter również dekoracyjny. Kwitnie na przedwiośniu, długo przed rozwojem liści. Złotożółte kwiaty zebrane są w baldachy po 10-20 szt.
Dekoracyjne są również naprzeciwległe ciemnozielone liście przebarwiające się jesienią na żółto aż do czerwonych. Posiada też błysczące owoce o głębokiej czerwieni.Owocem jest soczysty pestkowiec zwykle wydłużony barwy czerwonej i wiśniowej na długich szypułkach z silnym połyskiem.Owoce nie w pełni dojrzałe, twarde, są doskonałym surowcem na konfitury, przeciery, powidła, soki, nalewki. W pełni dojrzałe mogą być owocami deserowymi, dodatkiem do sałatek i do dekoracji potraw. Wysoka wartość odżywcza i zdrowotna derenia wynika ze składu chemicznego owoców. Owoce zawierają do 200mg %
witaminy C, witaminę P, prowitaminę A, pektyny, znaczne ilości cukrów (glukozy i fruktozy), kwasów organicznych, garbników, związków flawonowych i mineralnych.
W lecznictwie ludowym owoce są polecane przy schorzeniach związanych z przemianą materii, a nalewka z kwiatów i owoców jako lek przeciwko gorączce.
Roślina ma niewielkie wymagania co do stanowiska. Najlepiej rośnie i owocuje na glebach średnio żyznych (piaszczysto-gliniastych, lessowych), zasobnych w wapń. Cenne odmiany uprawne o dużych owocach to:
Titus-krzewy silnie rosnące o pokroju sztywnym. Owoce duże, ciemnoczerwone o podłużnym kształcie, czasem gruszkowate. Dojrzałość technologiczna i przetwórcza w początku września.
Devin-krzewy szeroko rozłożyste, z wydłużonymi, średnio rozgałęzionymi pędami bocznymi. Owoce duże, rubinowoczerwone dojrzewają w końcu września.
|
